-ทำไม “อารมณ์เปลี่ยน” เมื่อเป็นไมเกรน? -อารมณ์เปลี่ยนเมื่อไมเกรนมา-“อารมณ์” กับ “ไมเกรน” เกี่ยวข้องกันอย่างไร?-ไมเกรนอาจทำให้ “อารมณ์เปลี่ยนไป” ได้นะ

โดยปกติแล้ว คนเราเมื่อเป็นไมเกรน ก็มักจะมีการเปลี่ยนแปลงทางอารมณ์บ้างเป็นเรื่องปกติค่ะ บางคนก็มักจะหงุดหงิด ฉุนเฉียวง่าย หรือไม่ก็รู้สึกตื่นเต้นเกินเบอร์ แต่บางคนก็ตรงข้ามแบบคนละขั้วไปเลยนะคะ ชนิดที่เรียกว่าหดหู่ ซึมเศร้าไปเลยก็มี 

แต่ไม่ว่าจะอารมณ์ไหน ก็น่าสนใจอยู่อย่างหนึ่งค่ะว่า ทำไมเมื่อเป็นไมเกรนแล้ว อารมณ์ถึงเปลี่ยนสวิงไปมาแบบนี้ แท้จริงแล้ว “อารมณ์” กับ “ไมเกรน” มีความเกี่ยวข้องกันไหมนะ? วันนี้เราจะมาเฉลยคำตอบให้ทุกคนค่ะ

“อารมณ์” กับ “ไมเกรน” เกี่ยวข้องกันอย่างไร?

จริงๆ แล้ว ในทางการแพทย์นั้นยังไม่ทราบถึงความสัมพันธ์ที่แท้จริงของความเกี่ยวข้องกันระหว่างอารมณ์กับอาการปวดไมเกรนค่ะ 

แต่เป็นที่ทราบกันแน่ชัดว่าอาการปวดไมเกรนและอารมณ์ที่สวิงไปมานั้นมักเกิดขึ้นด้วยกันอยู่เสมอ และแพทย์แผนปัจจุบันสันนิษฐานว่าส่วนหนึ่งอาจมีสาเหตุมาจากการเปลี่ยนแปลงของระดับสารเคมีในสมองที่มีผลทำให้อารมณ์ของเราเปลี่ยนแปลงไปมาในขณะที่มีอาการไมเกรนนั่นเองค่ะ

โดยผู้ป่วยไมเกรนมักมีอารมณ์เปลี่ยนแปลงไป บางคนดีใจ ตื่นเต้นเกินเหตุ หรือมีอาการแบบไฮเปอร์แอคทีฟสุดๆ ในขะณะที่บางก็รู้สึกกังวล หดหู่ ราวกับจะเป็นโรคซึมเศร้า 

ซึ่งอาการเหล่านี้อาจเกิดได้ทั้งก่อนหรือหลังปวดหัว หรือแม้กระทังตอนที่ปวดไมเกรนอยู่ก็เป็นได้ แต่ส่วนใหญ่แล้วมักจะเกิดขึ้นในระยะ Prodrome หรือระยะก่อนที่จะเกิดอาการปวดหัวขึ้นราวๆ 2-3 ชั่วโมง หรือเป็นวันค่ะ

แต่ก็ยังไม่แน่ชัด เพราะมีบางรายงานกล่าวว่า ผู้ป่วยส่วนใหญ่ถึง 75% มักมีอารมณ์แปรปรวนทั้งในช่วงระยะก่อนและหลังปวดไมเกรน (Prodome และ Postdrome)

นอกจากนี้ยังมีการศึกษาในต่างประเทศเพิ่มเติมว่า อาการปวดไมเกรนมีความเชื่อมโยงกับภาวะซึมเศร้าและความกังวลด้วย ซึ่งก็เป็นภาวะการเปลี่ยนแปลงของอารมณ์อีกอย่างหนึ่งเช่นกัน 

โดยมีงานวิจัยพบว่า ผู้ที่มีอาการปวดไมเกรนมีความเสี่ยงที่จะเป็นโรคซึมเศร้าสูงกว่าคนธรรมดาถึง 5 เท่า 

คนที่เป็นไมเกรนชนิดเรื้อรัง (Chronic Migraine) พบว่ามีปัญหาโรควิตกกังวลมากถึงร้อยละ 50 ซึ่งมากกว่าผู้ป่วยไมเกรนชนิดชั่วคราว (Episodic Migraine) ซึ่งพบปัญหาวิตกกังวลได้น้อยกว่า เพียงแค่ร้อยละ 20 

แก้อย่างไรเมื่อ “อารมณ์เปลี่ยน” เพราะปวดไมเกรน?

จริงๆ แล้ว วิธีที่จะควบคุมอารมณ์เพื่อไม่ให้ส่งผลไปถึงไมเกรนนั้นอาจจะฟังดูแล้วค่อนข้างยาก เพราะมันเป็นสิ่งที่เราไม่สามารถควบคุมได้ แต่ก็อาจมีบางวิธีที่ช่วยให้อารมณ์ของเรากลับมาเป็นปกติ และช่วยลดอาการปวดไมเกรนลงได้ด้วยค่ะ เช่น

• การพูดบำบัด (Talk Therapy) 

การพูดคุยหรือปรึกษากับผู้อื่นเป็นอีกวิธีหนึ่งที่ช่วยให้เราได้ระบายความเครียด ความกังวลที่มีอยู่ออกไปให้ใครสักคนฟัง เราจะได้ไม่หมกมุ่นฟุ้งซ่าน จมอยู่กับเรื่องเดิมๆ และอาจได้แนวทางการแก้ไขปัญหาหรือขจัดความเครียดที่ดีด้วยค่ะ

• การบำบัดความคิดและพฤติกรรม (Cognitive Behavioral Therapy: CBT)

เป็นวิธีการบำบัดโรคด้วยปรับความคิดและพฤติกรรม จากที่เคยคิดในแง่ลบ ให้มองสิ่งต่างๆ ในทางที่ดีและเป็นแง่บวกมากขึ้น ปรับจิตใจให้มองสิ่งรอบข้างด้วยความใจกว้างและเป็นธรรม รวมไปถึงการปรับพฤติกรรมการใช้ชีวิต เช่น จากที่เคยนอนดึกตื่นสาย ลองหันมาปรับเวลาการนอนให้ตรงเวลาและหัดตื่นแต่เช้าเป็นประจำทุกวัน เป็นต้น

• การบำบัดด้วยการผ่อนคลาย (Relaxation Therapy)

อาจยากสักหน่อยนะคะสำหรับคนที่มีความเครียดมากๆ ในใจ แต่หากลองพยายามทำดูแล้วการผ่อนคลายจิตใจอาจเป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่ช่วยคุณได้มากทีเดียวค่ะ ซึ่งอาจจะทำได้ด้วยการหยุดพักทำกิจกรรมที่ทำให้เกิดความเครียดหรืออารมณ์ขุ่นมัว เปลี่ยนมาเป็นฟังเพลง หรือออกไปสูดอากาศบริสุทธิ์ ชื่นชมธรรมชาติดูบ้าง ก็ช่วยผ่อนคลายได้ระดับหนึ่งแล้วค่ะ

• ฝึกควบคุมร่างกายด้วย Biofeedback

Biofeedback เป็นการตรวจวัดสัญญาณชีพ (Vital Signs) เช่น คลื่นไฟฟ้าในสมอง อัตราการเต้นของหัวใจ ด้วยเครื่องตรวจวัด ซึ่งหากมีการเปลี่ยนแปลงหรือความผิดปกติเกิดขึ้น ก็จะบ่งบอกถึงปัญหาด้านสุขภาพของคุณได้ด้วยเช่นกัน ซึ่งวิธีการนี้จะช่วยทำให้ผู้ป่วยไมเกรนทราบถึงความผิดปกติที่เกิดขึ้นภายในร่างกายของตนเอง และหาวิธีป้องกันได้อย่างถูกต้องค่ะ

“อารมณ์แปรปรวน” กับ “ไมเกรน” ในทางการแพทย์สันนิษฐานว่าน่าจะมีความเกี่ยวข้องกับการหลั่งสารเคมีบางอย่างในสมองที่ทำให้อารมณ์เกิดความผิดปกติขึ้น และส่งผลให้ปวดหัวไมเกรนด้วย ซึ่งอารมณ์ที่ผิดปกติที่เกิดขึ้นนี้อาจเกิดขึ้นได้ทั้งก่อนปวด ระหว่างปวด หรือหลังปวดไมเกรนก็ได้ 

อีกทั้งยังไม่มีวิธีการรักษาที่ได้ผล 100% ในทางการแพทย์แผนปัจจุบัน แต่อาจจะป้องกันระงับไม่ให้อาการเกิดขึ้นได้ หรืออย่างน้อยก็ช่วยบรรเทาอาการปวดหัวไมเกรนให้ลดลงได้โดยไม่ต้องพึ่งยาเคมีค่ะ

แต่อย่างไรก็ตาม ทางการแพทย์ก็ยังคงต้องทำการศึกษาต่อไปถึงความเชื่อมโยงระหว่าง “อารมณ์” และ “ไมเกรน” เพื่อจะได้ทราบถึงสาเหตุและวิธีการแก้ไขที่ถูกต้อง ก็หวังว่าจะมีแนวทางการรักษาใหม่ๆ ให้เรานำมาใช้แก้อาการไมเกรนกันอีกนะคะ   

อ่านบทความเพิ่มเติม 4 ระยะต้องรู้เกี่ยวกับไมเกรน