-มารู้จัก “ไมเกรนแบบมีออร่า” (Migraine with Aura) กันเถอะ-ภาวะ “ไมเกรนแบบมีออร่า” (Migraine with Aura) เป็นอย่างไร?-“ไมเกรนแบบออร่า” (Migraine with Aura) โรคยอดฮิตที่ใครๆ ก็ไม่อยากเป็น-รู้ทัน “ไมเกรนแบบมีออร่า” (Migraine with Aura) ป้องกันได้-“ไมเกรนแบบมีออร่า” (Migraine with Aura) รู้ก่อน ป้องกันได้

สมาคมประสาทวิทยาแห่งประเทศไทยกล่าวว่า “ในปีหนึ่งๆ คนไทยมีอัตราเจ็บป่วยเป็นโรคไมเกรนมากถึง 17% และอีกประมาณ 30% จะมีอาการรุนแรงมากจนไปทำงานไม่ได้”

ค่าเฉลี่ยดังกล่าวนี้น่าตกใจตกใจอยู่เหมือนกันนะคะ เพราะแสดงให้เห็นว่า “ไมเกรน” เป็นปัญหาด้านสุขภาพที่รุนแรงระดับต้นๆ อย่างหนึ่งของประเทศไทยก็ว่าได้ และเมื่อเปรียบเทียบกับประเทศอื่นๆ ในแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ หรือแถบยุโรปด้วยแล้ว พบว่ามีอัตราผู้ป่วยใกล้เคียงกับเรา ทั้งๆ ที่มีประชากรจำนวนมากกว่าบ้านเราหลายเท่าตัว 

วันนี้เราจะมาพาทุกคนไปรู้จักกับไมเกรนอีกประเภทหนึ่งที่พบได้บ่อยมากในผู้ป่วยไมเกรน และส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตและการทำงานของคนไทยไม่น้อย นั่นคือ “ไมเกรนแบบมีออร่า”  (Migraine with Aura) กันค่ะ 

“ไมเกรนแบบมีออร่า” (Migraine with Aura) คืออะไร?

ไมเกรนแบบมีออร่า (Migraine with Aura) มีชื่อเรียกหลากหลายในวงการแพทย์ บางคนเรียกว่า “ไมเกรนแบบมีอาการเตือน” บ้างก็เรียก “คลาสสิคไมเกรน” (Classic Migraine) 

ไมเกรนแบบมีออร่าเป็นอาการปวดไมเกรนชนิดหนึ่ง ที่ผู้ป่วยจะค่อยๆ มีอาการผิดปกติบางอย่างเกิดขึ้นก่อนที่จะมีอาการปวดหัว ซึ่งเรียกว่า “อาการนำ” หรือ “อาการออร่า” ซึ่งจะมีลักษณะอาการที่แตกต่างกันไปแล้วแต่คน

อาการ “ไมเกรนแบบมีออร่า” (Migraine with Aura) เป็นยังไงนะ?

ลักษณะอาการปวดไมเกรนแบบมีออร่า (Migraine with Aura) จะมีอาการนำเกิดขึ้นก่อนที่จะเริ่มมีอาการปวดศีรษะ โดยอาการนำจะค่อยๆ เกิดขึ้นที่ละเล็กละน้อยต่อเนื่องนานประมาณ 5 นาที – 1 ชั่วโมง ซึ่งแต่ละคนจะมีอาการที่แตกต่างกันไป ดังนี้ 

1. อาการความผิดปกติทางสายตา 

เป็นอาการนำที่พบได้บ่อยมากในผู้ป่วยไมเกรนแบบมีออร่า ผู้ป่วยอาจมองเห็นภาพซ้อน เห็นแสงแฟลช มีอาการตาแพ้แสง สู้แสงจ้าไม่ได้ บางคนอาจเห็นจุดสีดำหรือสีอื่นบนภาพ เห็นแสงเป็นเส้นซิกแซ็ก บิดเบี้ยว เห็นแสงระยิบระยังเหมือนแสงดาว และอาจมีอาการตาบอด มองไม่เห็นภาพที่ข้างใดข้างหนึ่งหรือทั้งสองข้างชั่วคราว 

2. อาการผิดปกติทางระบบประสาท

โดยเฉพาะระบบประสาทสัมผัสต่างๆ เช่น รู้สึกชาหรือเจ็บตามปลายมือปลายเท้า หรือตามร่างกาย แขนขาอ่อนแรง รู้สึกเพลียเหนื่อย บางคนอาจเดินเซ ทรงตัวไม่ได้ เวียนศีรษะ บ้านหมุน บางคนพูดไม่รู้เรื่อง พูดตะกุกตะกัก หรือพูดผิดพูกถูก สื่อสารไม่ได้ หูแว่ว ได้ยินเสียงในหู

แต่ในบางคนก็มีอาการตรงข้ามแบบสุดขั้วไปเลยค่ะ เช่น รู้สึกตื่นเต้นมากผิดปกติ แอคทีฟอยู่ตลอดเวลา พูดมาก ลุกลี้ลุกลน  

3. อาการผิดปกติทางด้านอารมณ์และจิตใจ

เป็นอาการผิดปกติอย่างหนึ่งที่ผู้ป่วยบางคนอาจไม่รู้ตัว เพราะอารมณ์ที่แปรปรวน ฉุนเฉียว หงุดหงิดง่าย เหวี่ยงวีนแม้เพียงเรื่องเล็กน้อยค่ะ บางคนเครียดแบบไม่รู้ตัวก็มีค่ะ

นอกจากนี้ยัมีอาการนำอื่นๆ อีก เช่น รู้สึกหิวมาก กระหายน้ำอย่างรุนแรง หรือคลื่นไส้ อยากอาเจียน  เป็นต้น

อาการ “ไมเกรนแบบมีออร่า” (Migraine with Aura) 

สาเหตุของโรคไมเกรนแบบมีออร่ายังไม่ทราบเป็นที่แน่ชัด 

แต่ในทางการแพทย์แผนปัจจุบันวิเคราะห์ว่า อาการปวดไมเกรนแบบมีออร่ามีสาเหตุมาจากการเปลี่ยนแปลงของสารเคมีบางชนิดในสมอง ทำให้เกิดความผิดปกติขึ้นในระบบประสาทและสมอง และเกิด “คลื่นไมเกรนในสมอง” (Cortical Spreading Depression: CSD) ขึ้น ทำให้เกิดอาการอักเสบเจ็บปวดที่บริเวณหนังศีรษะ 

นอกจากนี้ กรรมพันธุ์ก็เป็นอีกสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เป็นไมเกรนได้เช่นกันค่ะ ซึ่งมักจะเริ่มเป็นตั้งแต่วัยเด็ก และทวีความรุนแรงมากขึ้นเมื่อเข้าสู่วัยรุ่น และมักเป็นในเด็กผู้ชายมากกว่าเด็กผู้หญิง แต่ในวัยผู้ใหญ่จะพบในผู้หญิงมากกว่าผู้ชาย และเมื่อเข้าสู่วัยชราประมาณอายุ 50 ไปแล้ว อาจจะมีอาการลดลงค่ะ

การวินิจฉัย “ไมเกรนแบบมีออร่า” (Migraine with Aura) 

เมื่อสงสัยว่าเป็นไมเกรนหรือไม่ ควรไปพบแพทย์นะคะ ซึ่งแพทย์จะเลือกใช้หลายๆ วิธีในการตรวจอย่างละเอียด เช่น

• ทดสอบความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ ด้วยการออกแรงงัดข้อ การยืดกล้ามเนื้อ 
• ทดสอบระบบประสาทในสมอง เช่น การให้จ้องมองตามวัตถุที่เคลื่อนไหว การทำ CT Scan หรือ MRI 
• ซักถามประวัติของคนในครอบครัว เพราะอาจเป็นไปได้ว่าเป็นการถ่ายทอดของโรคผ่านทางยีนส์
• ตรวจสอบการใช้ยาเคมีอื่นๆ เนื่องจากยาเคมีบางตัวส่งผลกระทบต่ออาการปวดหัวไมเกรน

“ไมเกรนแบบมีออร่า” (Migraine with Aura) รักษาได้ไหม?

ถ้าถามในแง่ของการรักษาแบบให้หายขาดนั้น ยังทำไม่ได้ค่ะ เพราะยังไม่มีการค้นพบว่ามียาเคมีตัวใดใช้รักษาไมเกรนได้ผล 100% 

แต่มีแนวทางที่ช่วยลดอาการเจ็บปวดลงได้ การระงับอาการปวดแบบเฉียบพลัน (Acute Treatment) กับการป้องไม่ให้อาการกำเริบ (Preventive Treatment) และการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมค่ะ

การระงับอาการปวดแบบเฉียบพลัน (Acute Treatment)

การระงับอาการปวดไมเกรนแบบเฉียบพลัน มักจะใช้การรับประทานยาเคมีเพื่อบรรเทาอาการปวดหัวที่เกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว โดยยาเคมีที่ใช้มีทั้งกลุ่มยาแก้ปวด ยาทริปแทน และยาแก้แพ้ 

แต่การเลือกใช้ยาเคมีต้องปรึกษาแพทยและระมัดระวังอย่าใช้ติดต่อกันจนนานเกินไปนะคะ เพราะอาจทำให้ปวดหัวมากกว่าเดิม เนื่องจากใช้ยาเกินขนาดค่ะ 

การป้องไม่ให้อาการกำเริบ (Preventive Treatment)

การใช้ยาเคมีบางตัวช่วยระงับอาการไม่ให้กำเริบได้ค่ะ และยังช่วยลดความถี่และความรุนแรงของอาการปวดไมเกรนด้วย โดยจะเป็นกลุ่มยาต้านอาการซึมเศร้า กลุ่มเบต้าบล็อกเกอร์ หรือกลุ่มยากันชักค่ะ ซึ่งต้องรับประทานต่อเนื่องเป็นประจำทุกวันจึงจะได้ผล แต่ก็ใช่ว่าจะได้ผลกับคนไข้ทุกคนนะคะ

การปรับเปลี่ยนพฤติกรรม (Lifestyle Changes)

การปรับพฤติกรรมการใช้ชีวิตให้เหมาะสมเป็นอีกวิธีหนึ่งที่ใช้ได้ผล ไม่ว่าจะเป็น รับประทานอาหารให้ตรงเวลา ดื่มน้ำเยอะๆ เข้านอนเป็นเวลา ตื่นแต่เช้าทุกวัน อยู่ในที่เงียบๆ มืดๆ แล้วพักผ่อน รวมทั้งหลีกเลี่ยงสิ่งเร้าที่กระตุ้นอาการปวด เช่น การดื่มสุรา แสงไฟสว่างจ้า ก็สามารถช่วยรักษาและบรรเทาอาการปวดไมเกรนได้แล้วค่ะ 

ไมเกรนแบบมีออร่า (Migraine with Aura) หรืออาการปวดไมเกรนแบบมีอาการนำ เป็นอีกโรคหนึ่งที่ยังคงหาสาเหตุและทางรักษาให้หายขาดไม่ได้ แต่อย่างน้อยเราก็ยังพอป้องกันไม่ให้อาการปวดเกิดขึ้นได้ด้วยวิธีการต่างๆ ทั้งการใช้ยาเคมีเป็นครั้งคราวเพื่อระงับอาการปวด หรือการปรับเปลี่ยนไลฟ์สไตล์การใช้ชีวิตเสียใหม่ และถ้าอาการปวดหนักหน่วงมากขึ้น ควรไปพบแพทย์เพื่อระงับอาการปวดให้เร็วที่สุดนะคะ แต่ทั้งนี้ทั้งนั้น ก็อย่าลืมใส่ใจสุขภาพ และดูแลตนเองให้ดีด้วยค่ะ

ครั้งหน้าเราจะพาทุกคนไปรู้จักกับไมเกรนอีกประเภทหนี่งที่มีชื่อคลับคล้ายกับไม่เกรนแแบบมีออร่า นั่นคือ ไมเกรนแบบไม่มีออร่า (Migraine without Aura) ค่ะ จะน่าสนใจแค่ไหน ลองติดตามกันดูนะคะ…

อ่านบทความเพิ่มเติม 

• ไมเกรนแบบไม่มีออร่า (Migraine without Aura) คืออะไร?
• โรคไมเกรน (Migraine)